Khi nói một ngôn ngữ mới, điều quan trọng nhất không phải là độ chính xác — mà là thái độ

Đừng xem ngoại ngữ như một môn nghệ thuật phải hoàn hảo. Hãy xem nó là một công cụ để đạt được điều bạn muốn.

Khi học một ngôn ngữ mới, rất nhiều người bước vào cuộc trò chuyện với tâm lý sợ sai. Chỉ cần phát âm chưa chuẩn, dùng sai ngữ pháp hay quên từ vựng, chúng ta lập tức mất tự tin, ngập ngừng và tự đánh giá bản thân một cách khắt khe.

Nhưng theo chuyên gia đào tạo kỹ năng giao tiếp Marianna Pascal, điều quyết định khả năng giao tiếp hiệu quả bằng ngoại ngữ lại không nằm ở trình độ ngôn ngữ - mà nằm ở thái độ của người nói.

Trong bài nói chuyện nổi tiếng tại TEDxPenangRoad, Marianna Pascal chia sẻ rằng sau hơn 20 năm giúp người Malaysia cải thiện tiếng Anh, cô nhận ra một sự thật bất ngờ: có những người tiếng Anh chưa thật sự giỏi nhưng giao tiếp cực kỳ hiệu quả, trong khi nhiều người học rất nhiều lại vẫn khó diễn đạt ý mình.

Người giao tiếp tốt không phải lúc nào cũng nói hoàn hảo

Trong suốt hơn 20 năm giảng dạy tiếng Anh tại Malaysia, Marianna Pascal nhận ra một sự thật rất thú vị: khả năng giao tiếp hiệu quả không phụ thuộc quá nhiều vào trình độ ngôn ngữ, mà phụ thuộc vào cách một người đối diện với việc giao tiếp. Có những học viên không biết quá nhiều tiếng Anh nhưng vẫn có thể truyền đạt suy nghĩ của mình rõ ràng, tự tin và dễ hiểu. Ngược lại, cũng có nhiều người sở hữu vốn tiếng Anh rất tốt nhưng lại luôn lúng túng, căng thẳng và khó kết nối với người đối diện.

Pascal kể về một học viên tên Faisal - một quản lý xưởng sản xuất. Dù vốn tiếng Anh không quá nhiều, anh vẫn có thể lắng nghe người khác một cách bình tĩnh, hiểu vấn đề và phản hồi rõ ràng, tự nhiên. Anh không bị ám ảnh bởi việc phải nói đúng từng cấu trúc hay phát âm hoàn hảo. Điều Faisal quan tâm duy nhất là cuộc trò chuyện có đạt được kết quả hay không.

Ngược lại, cô cũng gặp không ít người sở hữu vốn từ vựng và ngữ pháp tốt nhưng lại giao tiếp thiếu tự tin, nói ngập ngừng và khó truyền đạt ý tưởng.

Điều đó khiến cô đặt câu hỏi: “Điều gì tạo nên sự khác biệt?”

Nỗi sợ sai khiến nhiều người không dám nói

Một ngày nọ, Pascal nhận ra sự tương đồng thú vị giữa việc học tiếng Anh và việc con gái cô học piano.

Con gái cô rất sợ học đàn, cô bé luôn sợ mắc lỗi, ghét luyện tập vì cảm thấy bản thân liên tục bị đánh giá dựa trên số lỗi sai mình tạo ra. Thành công trong mắt cô bé không phải là tận hưởng âm nhạc. Từ đó, mỗi buổi học đều trở thành áp lực bởi thành công được đo bằng việc chơi “ít sai nhất có thể”.

Pascal nhận thấy nhiều người học tiếng Anh cũng mang tâm lý tương tự. Họ bước vào cuộc trò chuyện với cảm giác sợ hãi, nỗi lo bị đánh giá về phát âm, ngữ pháp hay vốn từ của mình.

Không chỉ vậy, họ còn luôn so sánh bản thân với hình mẫu “tiếng Anh hoàn hảo” mà họ từng nghe trên phim ảnh, truyền hình hay từ người bản xứ. Càng so sánh, họ càng cảm thấy mình còn quá xa để nói tốt. Càng muốn hoàn hảo, họ càng ngại nói.

Bí mật của những người nói ngoại ngữ tự tin

Câu trả lời đến với Pascal trong một quán internet.

Cô nhìn thấy một chàng trai đang chơi game bắn súng cực kỳ tệ, liên tục thu trước sự chứng kiến của bạn bè. Dù chơi không giỏi, cậu ấy hoàn toàn không ngại ngùng hay xấu hổ. Thay vì lo mình chơi dở thế nào, cậu chỉ tập trung vào mục tiêu duy nhất: tiếp tục và chiến thắng trong trò chơi.

Khoảnh khắc đó khiến Pascal hiểu ra rằng những người giao tiếp ngoại ngữ tốt cũng có tư duy giống như vậy. Họ không xem ngôn ngữ là một bài kiểm tra, cũng không xem mỗi cuộc trò chuyện là nơi để chứng minh sự hoàn hảo của bản thân. Họ chỉ đơn giản dùng ngôn ngữ như một công cụ để kết nối, để truyền đạt và để đạt được điều mình muốn. Họ tập trung vào người đối diện và kết quả cuộc giao tiếp muốn đạt được.

Sự khác biệt lớn nhất giữa một người giao tiếp hiệu quả và một người luôn lo lắng khi nói ngoại ngữ nằm ở điểm họ đặt sự chú ý. Một người chỉ chăm chăm nhìn vào lỗi sai của bản thân, luôn tự đánh giá mình trong suốt cuộc trò chuyện. Người còn lại tập trung vào người đối diện, vào thông điệp mình muốn truyền tải và vào kết quả của cuộc giao tiếp. Và chính sự khác biệt đó tạo nên sự tự tin.

Giao tiếp không phải bài kiểm tra ngữ pháp

Trong thực tế, giao tiếp không giống như những bài kiểm tra trên lớp học - nơi chỉ cần sai một dấu chấm hay viết sai một từ là bị đánh dấu đỏ. Ngoài đời, người khác không quan tâm bạn dùng thì gì hay phát âm chuẩn đến đâu. Điều họ quan tâm là họ có hiểu bạn hay không, và bạn có thật sự kết nối với họ hay không.

Một câu nói chưa đúng ngữ pháp vẫn có thể tạo nên cuộc trò chuyện hiệu quả nếu người nghe hiểu được thông điệp bạn muốn truyền tải. Ngược lại, một người nói “đúng hoàn hảo” nhưng thiếu tự tin và không kết nối với người nghe vẫn có thể thất bại trong giao tiếp.

Hãy tập trung vào kết quả, không phải lỗi sai

Marianna Pascal:

“Đừng tập trung vào bản thân khi nói ngoại ngữ. Hãy tập trung vào người bạn đang nói chuyện và kết quả bạn muốn đạt được.”

Thông điệp mà Marianna Pascal muốn gửi gắm rất đơn giản nhưng vô cùng sâu sắc: đừng xem ngôn ngữ là một môn nghệ thuật phải đạt đến mức hoàn hảo mới được sử dụng. Ngôn ngữ chỉ là một công cụ. Và công cụ đó sinh ra để phục vụ bạn, giúp bạn giao tiếp, kết nối và tạo ra kết quả trong cuộc sống.

Khi ngừng ám ảnh về việc “nói đúng”, chúng ta mới thật sự bắt đầu học cách “giao tiếp”. Và đôi khi, sự tự tin không đến từ việc bạn giỏi đến đâu, mà đến từ việc bạn dám mở lời dù chưa hoàn hảo.

Ngoại ngữ không phải là một môn nghệ thuật chỉ dành cho những người hoàn hảo. Nó là công cụ để kết nối, chia sẻ và đạt được điều mình muốn trong cuộc sống. Và công cụ đó thuộc về bạn.

-----------------------------------------------

Tại Simply English, chúng mình luôn tin rằng việc học tiếng Anh không bắt đầu từ sự hoàn hảo - mà bắt đầu từ sự tự tin dám nói. Các con không cần phải phát âm như người bản xứ hay nói đúng 100% ngữ pháp mới có thể giao tiếp tốt. Điều quan trọng nhất là các con dám sử dụng tiếng Anh để kết nối, chia sẻ và thể hiện suy nghĩ của mình mỗi ngày. Vì vậy, Simply English luôn tạo ra môi trường học thân thiện, nơi học viên được khuyến khích nói tự nhiên, không sợ sai và từng bước xây dựng sự tự tin trong giao tiếp thực tế.

 

Nguồn: “When speaking a new language, what matters most is your attitude — not your accuracy” — Daniella Balarezo, TED Ideas, Dec 11, 2019.


© Copyright 2021-2026 Simply English.